પોસ્ટ ઓફિસ TD સ્કીમ: ₹5 લાખના રોકાણ પર ₹15 લાખ કેવી રીતે બનશે? જાણો વ્યાજ અને નિયમો

Post Office Time Deposit: આજના આધુનિક સમયમાં દરેક વ્યક્તિ બચત અને રોકાણનું સાચું મહત્વ સમજી ગઈ છે. ભવિષ્યને આર્થિક રીતે સુરક્ષિત કરવા માટે લોકો પોતાની જરૂરિયાત અને બજેટ અનુસાર વિવિધ જગ્યાએ મૂડીરોકાણ કરતા હોય છે. મોટાભાગના રોકાણકારો એવી યોજનાની તલાશમાં હોય છે જ્યાં તેમને સારું વળતર પણ મળે અને તેમના પૈસા પણ સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત રહે. જો તમે પણ શેરબજાર કે મ્યુચ્યુઅલ ફંડના જોખમોથી દૂર રહીને નિશ્ચિત આવક મેળવવા માંગતા હો, તો ભારતીય ટપાલ વિભાગ (પોસ્ટ ઓફિસ) ની યોજનાઓ તમારા માટે એક શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ સાબિત થઈ શકે છે.

પોસ્ટ ઓફિસની આવી જ એક અત્યંત લોકપ્રિય અને નફાકારક સ્કીમ એટલે 'પોસ્ટ ઓફિસ ટાઈમ ડિપોઝિટ' (POTD). આ યોજના લાંબા ગાળાનું ભંડોળ ઊભું કરવા માટે એક ઉત્તમ માધ્યમ છે, જે ગેરંટીકૃત વળતરની ખાતરી આપે છે.

ટર્મ ડિપોઝિટ યોજના અને બેંકો સાથેની સરખામણી

પોસ્ટ ઓફિસ ટર્મ ડિપોઝિટ યોજના એકદમ બેંકની ફિક્સડ ડિપોઝિટ (FD) જેવી જ કાર્યપ્રણાલી ધરાવે છે. રોકાણકાર આ યોજનામાં 1 થી 5 વર્ષના સમયગાળા માટે પોતાના પૈસા જમા કરાવી શકે છે. હાલમાં આ સ્કીમ હેઠળ ગ્રાહકોને 6.9% થી લઈને 7.5% સુધીનું આકર્ષક વ્યાજ ચૂકવવામાં આવે છે. તેની સરખામણીમાં જો આપણે SBI, HDFC, ICICI અને કોટક મહિન્દ્રા જેવી દેશની મોટી જાહેર તથા ખાનગી બેંકોની વાત કરીએ, તો તેઓ સરેરાશ 6.6% ના વાર્ષિક વ્યાજ દરે FD ઓફર કરી રહી છે. આ આંકડાઓ સ્પષ્ટ કરે છે કે પોસ્ટ ઓફિસમાં રોકાણ કરવું બેંકો કરતા વધુ ફાયદાકારક છે.

વિવિધ મુદત પર મળતા વ્યાજ દરોની વિગત

આ યોજનામાં રોકાણકારો પોતાની અનુકૂળતા મુજબ 1 વર્ષ, 2 વર્ષ, 3 વર્ષ અને 5 વર્ષ માટે રકમ જમા કરાવી શકે છે. જો તમે 1 વર્ષ માટે રોકાણ કરો છો, તો તમને 6.9% વ્યાજ મળે છે. 2 કે 3 વર્ષની મુદત માટે આ વ્યાજ દર 7% નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. પરંતુ, જો તમે 5 વર્ષના લાંબા સમયગાળા માટે રોકાણ કરો છો, તો તમને સૌથી વધુ એટલે કે 7.5% ના દરે શાનદાર વ્યાજ પ્રાપ્ત થાય છે.

આવકવેરામાં રાહત અને અન્ય વિશેષતાઓ

જો તમે 5 વર્ષની મુદતવાળી પોસ્ટ ઓફિસ FD માં રોકાણ કરો છો, તો તમને આવકવેરા કાયદાની કલમ 80C હેઠળ ટેક્સમાં સીધી છૂટ મળે છે. જોકે, એ નોંધવું જરૂરી છે કે રોકાણ પર મળતી વ્યાજની આવક કરપાત્ર રહે છે. આ ઉપરાંત, પોસ્ટ ઓફિસનું સૌથી મોટું જમાપાસું તેનું વિશાળ નેટવર્ક છે. ગ્રામીણ વિસ્તારો અને નાના શહેરોમાં પણ તેની સુવિધા ઉપલબ્ધ હોવાથી, દૂરદરાજના લોકો માટે પણ તેમાં રોકાણ કરવું અત્યંત સરળ અને વિશ્વસનીય બની જાય છે.

ખાતાધારકો અને વારસદારો માટેના ખાસ નિયમો

આ યોજનામાં રોકાણકારોની સુવિધા માટે કેટલાક મહત્વના નિયમો બનાવવામાં આવ્યા છે:

કોઈ એક ખાતાધારક અથવા સંયુક્ત ખાતાના તમામ ભાગીદારોનું અકાળે અવસાન થાય, તો પોસ્ટ ઓફિસમાં નિયત દાવો (ક્લેમ ફોર્મ) રજૂ કર્યા પછી જમા રકમ નોમિની કે કાનૂની વારસદારને સરળતાથી ટ્રાન્સફર કરી દેવામાં આવે છે.

જો નોમિની અથવા વારસદારોની સંખ્યા 3 કરતા ઓછી હોય, અને તેઓ આ યોજનાના નિયમો હેઠળ નવું ખાતું ખોલવા માટે પાત્રતા ધરાવતા હોય, તો તેઓ ખાતાને પોતાના નામે ચાલુ રાખી શકે છે અને વ્યાજનો લાભ લઈ શકે છે.

સંયુક્ત ખાતાના કિસ્સામાં, જો 1 કે 2 સભ્યોનું મૃત્યુ થાય છે, તો હયાત ખાતાધારકોને ખાતાના સંપૂર્ણ માલિક ગણવામાં આવે છે. તેઓ ઈચ્છે તો આ ખાતું ચાલુ રાખી શકે છે અથવા તેને સમયમર્યાદા પહેલા બંધ પણ કરી શકે છે.

ડિક્લેમર: આ લેખમાં આપવામાં આવેલી માહિતી માત્ર સામાન્ય જાગૃતિ અને શિક્ષણના હેતુથી છે. નાણાકીય બજાર અને સરકારી નીતિઓ મુજબ વ્યાજ દરો તથા નિયમો સમયાંતરે બદલાઈ શકે છે. કોઈપણ પ્રકારનું નાણાકીય રોકાણ કરતા પહેલા, કૃપા કરીને તમારી નજીકની પોસ્ટ ઓફિસની મુલાકાત લો અથવા સત્તાવાર વેબસાઈટ પરથી નવીનતમ અને સચોટ માહિતી અવશ્ય મેળવી લેવી.